Cytat:

Wilno, 12 III. Od prawie dwóch tygodni oddziały armii węgierskiej próbowały przejść silne pozycje obronne Rzeplitów, rozciągające się między dwiema wielkimi rzekami: Wisłą i Bugiem. Jak donosi nasz korespondent w Wilnie, wieczorem dnia wczorajszego doszła wieść, że ogromnym kosztem dopięli wreszcie swego i ich dywizje maszerują na Warszawę. Wojska Rzeczypospolitej miały wycofać się w stronę Brześcia. Informacje te zostały nieoficjalnie potwierdzone przez nasze źródła w ministerstwie wojska.

Jest to bez wątpienia tragiczna wiadomość dla oblężonej stolicy Rzeczypospolitej. W momencie, gdy drukujemy ten numer, Węgrzy zapewne osiągnęli już południowe flanki Warszawy i będą dążyli do tego, by całkiem zacisnąć pierścień wokół miasta. Jego utrata, przy olbrzymich terytoriach na wschodzie, nie będzie oczywiście przesądzała o upadku kraju, lecz na pewno będzie stanowiła poważny cios dla morale walczącego narodu.

Jedynym pocieszeniem mogą być ogromne straty, jakie obrońcy zadali Węgrom na tym odcinku. Choć Budapeszt nie publikuje oficjalnych danych, Międzynarodowy Czerwony Krzyż ocenia, że na jednego zabitego żołnierza Rzeczypospolitej przypadło czterech Węgrów. Zdaniem naszych informatorów, wyłom okazał się możliwy tylko dzięki nieustannemu sabotażowi ze strony polskich nacjonalistów. W ostatnich dniach do walki z nimi skierowano formacje ochotnicze, lecz okazały się one niewystarczające.

Niemniej, Węgrzy poza zajęciem pozycji pod Warszawą nie wydają się zdolni do akcji ofensywnych, co umożliwiło ocalałym oddziałom Rzeplitów wycofanie się we względnym porządku. Radio tureckie podało, że nad Dunajem wielodniową bitwę zaczęto nazywać "polskim piekłem" a prezydent Klozs nawet wytknął Napoleonowi, że Francuzi grzeją się w obozach na zachodnim brzegu Wisły gdy ich sojusznicy wykrwawiają się szturmami na polskie okopy. Nie wiadomo, jak wiarygodne są to informacje.

Cytat:

KRAKÓW, 6 III. Z terenów dawnej Korony nie będących jeszcze pod kontrolą Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej dobiegają wieści świadczące o coraz bardziej desperackich krokach rządu wileńskiego. Plutokraci i liberałowie, wśród których pierwsze skrzypce gra podejrzany kapitalista Hławankowski, w biały dzień odbierają polskim fabrykantom i handlowcom ich ciężko wypracowany dobytek i towary, pozostawiając bez środków do życia. Wszystko po to, by nie znalazły się po tej stronie frontu.

Tzw. ewakuacja przeprowadzana jest siłami wojska, policji, a nawet płatnych zbirów wynajętych przez podwładnych Hławankowskiego. Jedynie to, że akcja jest przeprowadzana w dużym pośpiechu, ratuje niektórych przed losem nędzarzy. Część towarów udaje się ukryć, część fabryk w ogóle nie zostaje odwiedzona przez złodziei. Z pozostałych jednak, dobra uprowadzone w ten sposób słane są ponoć aż za Moskwę. Ograbionym zostają jedynie bezwartościowe świstki pokwitowań, nawet bez prawa do rekompensaty. Jest w Warszawie tajemnicą poliszynela, że choć rząd wileński zarządza ewakuację pod pretekstem wojny, zyski ze sprzedaży zagrabionych dóbr trafiają do prywatnych kieszeni tej parszywej zbieraniny.

Nic dziwnego, że zgnębieni Polacy z utęsknieniem wyczekują wyzwolenia z ucisku kosmopolitycznej szlachty i burżuazji. Rodacy! Już bliska jest chwila, gdy skończą się wasze nieszczęścia! Mężne wojska ententy, a z nimi i nasze polskie wojsko, forsują właśnie Wisłę i tylko patrzeć, jak zajmą całą dawną Koronę. Zwycięstwo będzie nasze!

Cytat:My, Kazimierz V Sapieha z Bożej łaski i woli Narodu Król Rzeczypospolitej, Obrońca Wiary, Wielki Xiążę Litewski, Wielki Xiążę Moskiewski, Xiążę ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podolski, podlaski, inflancki, smoleński, siewierski, czernihowski, Suwerenny Pan nowożmudzki, nowopoleski, malagaski, Obrońca wieczysty wyspy św. Bartłomieja niniejszym, na podstawie art. VIII ust. 5 Konstytucji wydajemy za radą i na wniosek Rządu dekret o powszechnym obowiązku służby wojskowej
Art. 1. Wszyscy mężczyźni w wieku 16 do 55 lat objęci są obowiązkiem służby wojskowej.
Art. 2. Wszystkie osoby wymienione w art. 1 muszą zgłosić się do komisji wojskowych, gdzie zostanie oceniona ich zdolność do służby wojskowej oraz wydana decyzja o wcieleniu do Wojska, do służby zgodnej ze stopniem zdolności do służby wojskowej.
Art. 3. Termin zgłoszenia się zgodnie z art. 2 to:
a) 3 dni dla Korony i wszystkich miast na terenie Rzeczypospolitej;
b) 7 dni dla terenów wiejskich Wielkiego Księstwa Litewskiego i kolonii;
c) 14 dni dla terenów wiejskich Wielkiego Księstwa Moskiewskiego.
Art. 4. Komisja wojskowa ma prawo odstąpić od decyzji o wcieleniu do Wojska w przypadku osób, których działalność cywilna jest ważna dla wysiłku wojennego. Kwestię tę ureguluje szczegółowo wspólne zarządzenie Ministrów odpowiednich ds. Gospodarki i Wojny.
Art. 5. Kto uchyla się od służby wojskowej, podlega karze wcielenia do oddziałów karnych.
Art. 6. Kto po raz kolejny uchyla się od służby wojskowej, podlega karze głównej.
Art. 7. Dekret wchodzi w życie natychmiast i wygasa w momencie podpisania pokoju.

Cytat:

SZTOKHOLM, 3 III. Od rana szwedzkie dzienniki donoszą o potężnym natarciu sił francusko-czeskich na ostatni skrawek dawnego państwa niemieckiego, broniony głównie przez dzielnych Skandynawów. Wojska ententy dotarły ponoć aż na przedpola Szczecina, od zachodniej zaś strony odcięły komunikację z garnizonem wyspy Rugia, który również jest teraz szturmowany.

Gazety szwedzkie przyznają, że ofensywa wiosenna była czymś z dawna spodziewanym. Tym chyba zresztą można tłumaczyć, że mimo gigantycznej przewagi wroga, wojska szwedzkie zdołały uformować sprawne linie obrony i szybko podjąć ewakuację. Entencie sprzyja wczesna w tym roku odwilż, sprzyja jednak także zmiana na stanowisku dowódcy. Stracił je gen. Jan Zavrel, którego zeszłomiesięczna katastrofalna próba desantu na Rugię miała tak rozzłościć Napoleona, że domagał się postawienia generała przed sądem wojskowym. Ostatecznie jednak oficer został przeniesiony w stan spoczynku, jego miejsce zaś zajął Francuz gen. Maksym Weygand. Ów ambitny wojskowy ze swadą zabrał się za powierzone mu zadanie wyparcia Układu Haskiego z południowego brzegu Bałtyku.

Stojący mu naprzeciw gen. Karol Gustaw Mannerheim dał się już poznać w tej wojnie jako mistrz działań obronnych. Umiejętnie wykorzystując rzeźbę terenu pojezierza oraz trudne warunki zimowe, na ponad miesiąc wstrzymał niepowstrzymaną, zdawałoby się, machinę wojenną ententy. Chociaż utrzymanie przyczółka dłużej niż tydzien wydaje się niemożliwe, Szwedzkie gazety twierdzą z dużą pewnością, że większość wojska zostanie z powodzeniem ewakuowana.

Cytat:

Zagraniczna prasa szeroko opisuje powołanie rządu Daniela E. A. Sasuna. Szwedzki dziennik "Svenska Dagbladet" zwraca uwagę, że rząd powstał w obliczu napaści państw Ententy, co zdaniem gazety czyni go potencjalnym sojusznikiem Układu Haskiego. "Złe stosunki między naszymi krajami, spowodowane represjami wobec demokratycznej opozycji, zostały w jeden wieczór zatarte" - czytamy w komentarzu redakcyjnym.

Z kolei londyński "Times" odnotowuje fakt, że po raz pierwszy tak wysoki urząd w kraju przypadł Żydowi. "Dowodzi to, że mimo ocierającej się o zdradę postawy części polskich syjonistów, Rzeczpospolita nie ulega łatwej pokusie antysemityzmu", stwierdza z zadowoleniem autor. "Mało kto oczekiwał, że Rzeplici będą w stanie się porozumieć" pisze wychodzący w Zurychu "Neue Zurcher Zeitung". Komentarz tej gazety wieńczy nadzieja, że wojna przyczyni się do znalezienia stałego rozwiązania kryzysu politycznego.

W zupełnie innym tonie wypowiada się francuska "L'Empire". "Zgniłoliberalny" i "plutokratyczny" to najlżejsze określenia jakich używa. Zdaniem gazety, rząd złożony z tak wielu sił politycznych "nie ma prawa przetrwać" i zapowiada rychły upadek Rzeczypoospolitej. Podobną opinię przedstawił na swych łamach węgierski "Magyar Nemzet". Wydawane przez ONR "Naprzód!" pisze o rządzie dopiero na czwartej stronie. "Złożony z kosmopolitycznej szlachty i burżuazji rząd pokazuje słuszność dziejowej decyzji Narodu Polskiego o porzuceniu Rzeczypospolitej" - głosi artykuł.

Cytat:WILNO, 28 II. Donoszą, że o godz. 20 czasu miejscowego JW Kazimierz V odwołał był Pierwszego Ministra J. B. E. Longchampsa de Berier wraz z całym gabinetem, godzinę później mianowując Daniela E. A. Sasuna premierem nowego rządu. Rząd ten, w oficjalnym komunikacie kancelarii królewskiej nazywany jest "rządem jedności" a wchodzą w jego skład także przedstawiciele dotychczasowej opozycji.

Pan Sasun jest osobą od lat obracającą się w kręgach dworskich, choć mało znaną publicznie. Dotyczy to także pozostałych członków rządu, których dobrano raczej z klucza eksperckiego niż politycznego. Rząd jest ponoć efektem długich negocjacji i brak w nim liderów partyjnych służyć ma bliższej współpracy. Pełen skład drukujemy na s. 2.

Pewnym zaskoczeniem może być obecność w rządzie socjalisty. Pan Alfons E. Pióro powołany na urząd ministra spraw społecznych jest członkiem komitetu centralnego SDiLPP oraz szefem wileńskiej komórki partyjnej. Skądinąd wiadomo o jego sprzeciwie wobec zbrojnej rewolucji, a dołączenie do rządu niechybnie ma na celu przeciągnięcie przynajmniej części z tzw. rad ludowych na stronę prawowitych władz. Już teraz słychać o wstrzymaniu ognia w wielu miejscach gdzie dotychczas trwały walki, a nawet przechodzeniu niektórych oddziałów rewolucyjnych na stronę rządu.